Problemin Sonucunu Değil Nedenini Öğren

Resim1

İş hayatında ulaşmak istediğimiz hedeflerimiz veya çözmek istediğimiz problemler vardır.  Genellikle birçok kurum var olan problemlere karşı bir günah keçisi  bulur ve gerçek nedenleri bulmaya çalışmadan günü kurtarmaya çalışır. Ancak problemlerin nedenleri bulup çözmeye çalışmak isteyenler  için problem çözme araçlarından biri olan Balık Kılçığı Diyagramını önermek amacıyla bu yazıyı yazdım.

Balık Kılçığı Diyagramı, diğer adıyla Ishikawa Diyagramı Tokyo Üniversitesi’nde Dr.Kaoru Ishikawa tarafından problem çözmede kullanılan bir teknik olarak geliştirilmiş. Bu diyagram, sorunların nedenlerini bulmamıza ya da hedefe ulaşmak için doğru adımları atmamıza yardımcı olur . Problem üzerinde problemin ana nedenlerini ve alt nedenlerini tespit etmek ve çözmek  için uygulanan bir yöntemdir. Bir problem olan “sonuçtan” yola çıkar ve nedenleri belirlemek için “neden” sorusunun sorulması ile devam eder.

Diyagramı doğru bir şekilde oluşturmak için:

1. Sorun veya Hedef Tespiti 

Örneğin, sorunun benzin israfı olduğunu varsayalım.

2. Balık Kılçıkları Oluşturma

Tipik faktörler 3m+1i  kuralı olarak geçer. Mevcut hedef ya da probleme göre bu kuralı kullanabileceğiniz gibi birçok başlık nedenleri de kendiniz oluşturabilirsiniz.

Omurga başlıkları 3 m( malzeme, metot, makine)+1i (insan) kullanılarak yazılır. Bunlara var olan soruna göre ekipman, çevre, çalışma koşulları, yönetim gibi birçok başlıklar da eklenir.

Resim4

Bu sorun için etkili olan nedenleri balığın kılçığı olarak yerleştirilir. Ardından bu faktörler hakkında beyin fırtınası yapılmaya başlanır ve problemin  alt nedenleri (kılçıklar) ortaya çıkmaya başlar. Beyin fırtınasının ardından problemin nedenleri önem sırasına konulur.

3. Balık Kılçığı Analizi

Diyagram, mevcut problemin tüm faktörlerini bir arada görmemizi sağlar. Mevcut problem için kritik unsurlar nelerdir? Mevcut problem başka yerlerde karşımıza çıkıyor mu? vb. sorulara balık kılçığı diyagramı cevap verir.

4. Eylem Planı Oluşturma

Yapılan analizler mevcut problemin öncelikleri ortaya çıkararak eylem planınızı oluşturmanızı sağlar.

Resim1

 

Özetle, Balık Kılçığı diyagramı, problem çözme araçlarından biridir. Probleme neden olan tüm faktörleri ve nedenleri bir arada görmemizi, bunların analizini yapmaya ve karar vermemizi sağlayan bir  tekniktir.

Not:Bu yazı kalite yönetim araçlarını iş ya da günlük hayatına uygulamak isteyenler için yazılmıştır. Endüstri Mühendisliği Bölümü okuyan arkadaşlarıma da yararlı olmasını dilerim.

Kaynak: Benzin israfı örneği için kalite yönetimi ders notlarımdan yararlandım:)

 

 

 

 

 

Ayın Sözü

IMG_8713

Hem kendimi geliştirmek hem de endüstri mühendisi arkadaşlarım ve insan kaynaklarına ilgi duyanların bu alanla ilgili fikirler edinmesine katkıda bulunmak amacıyla Mühendisin İK’ sı temmuz 2013’te açıldı .  Takip eden ve yazılarıma değer verip paylaşımlarda bulunan herkese teşekkür ediyorum.